Το Πακιστάν αναδεικνύεται ως η χώρα με τη χειρότερη ατμοσφαιρική ρύπανση παγκοσμίως για το 2025, με τις συγκεντρώσεις των επικίνδυνων μικροσωματιδίων PM2.5 να φτάνουν έως και 13 φορές πάνω από τα όρια που συστήνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), σύμφωνα με την ετήσια έκθεση της ελβετικής πλατφόρμας παρακολούθησης ποιότητας αέρα IQAir.
Σύμφωνα με την ίδια έκθεση, μόλις 13 χώρες κατάφεραν να διατηρήσουν τα επίπεδα PM2.5 κάτω από το όριο των 5 μικρογραμμαρίων ανά κυβικό μέτρο που θέτει ο ΠΟΥ — αριθμός αυξημένος σε σχέση με τις 7 χώρες το 2024. Αντίθετα, οι υπόλοιπες 130 από τις 143 χώρες που εξετάστηκαν, μεταξύ των οποίων και οι Ηνωμένες Πολιτείες, δεν πληρούσαν τα σχετικά κριτήρια.
Ανάμεσα στις χώρες με καθαρότερο αέρα συγκαταλέγονται η Αυστραλία, η Ισλανδία, η Εσθονία και ο Παναμάς.
Στη λίστα με τις πιο επιβαρυμένες χώρες ακολουθούν το Μπαγκλαντές και το Τατζικιστάν, ενώ το Τσαντ —που κατείχε την πρώτη θέση το 2024— υποχώρησε στην τέταρτη θέση το 2025. Ωστόσο, η φαινομενική βελτίωση αποδίδεται πιθανότατα σε ελλιπή δεδομένα.
Σε αρκετές χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας, όπως το Λάος, η Καμπότζη και η Ινδονησία, καταγράφηκε αισθητή μείωση της ρύπανσης, εξέλιξη που συνδέεται με το φαινόμενο Λα Νίνια, το οποίο φέρνει αυξημένη υγρασία και ενισχυμένους ανέμους.
Στη Μογγολία, η μέση συγκέντρωση PM2.5 μειώθηκε κατά 31%, φτάνοντας τα 17,8 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο.
Συνολικά, 75 χώρες κατέγραψαν χαμηλότερα επίπεδα ρύπανσης το 2025 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, ενώ 54 παρουσίασαν αύξηση, σύμφωνα με την IQAir.
Τον Μάρτιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες διέκοψαν ένα παγκόσμιο πρόγραμμα παρακολούθησης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, το οποίο βασιζόταν σε δεδομένα από πρεσβείες και προξενεία, επικαλούμενες δημοσιονομικούς περιορισμούς.
«Η απώλεια αυτών των δεδομένων δημιούργησε την εντύπωση σημαντικής μείωσης των επιπέδων PM2.5 σε χώρες όπως το Τσαντ, ωστόσο η πραγματική εικόνα παραμένει ασαφής», δήλωσε η κύρια συγγραφέας της έκθεσης, Κρίστι Τσέστερ Σρέντερ.
Η απόφαση αυτή στέρησε μια βασική πηγή πληροφόρησης για πολλές χώρες με υψηλά επίπεδα ρύπανσης, με αποτέλεσμα το Μπουρούντι, το Τουρκμενιστάν και το Τόγκο να εξαιρεθούν από την έκθεση του 2025 λόγω ελλιπών στοιχείων.
Η Ελλάδα κατατάσσεται φέτος στην 67η θέση, παρουσιάζοντας βελτίωση σε σχέση με την 92η θέση που κατείχε το 2024.
Οι πιο μολυσμένες πόλεις
Η πιο επιβαρυμένη πόλη παγκοσμίως για το 2025 ήταν το Λόνι της Ινδίας, με μέση συγκέντρωση PM2.5 στα 112,5 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο. Ακολουθεί το Χοτάν, στη βορειοδυτική Κίνα, με 109,6 μικρογραμμάρια.
Αξιοσημείωτο είναι ότι και οι 25 πιο μολυσμένες πόλεις στον κόσμο βρίσκονται στην Ινδία, το Πακιστάν και την Κίνα.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, μόλις το 14% των πόλεων πληρούσε τα όρια του ΠΟΥ το 2025, έναντι 17% το 2024. Σημαντικό ρόλο στην επιδείνωση της κατάστασης έπαιξαν και οι εκτεταμένες δασικές πυρκαγιές στον Καναδά, οι οποίες επηρέασαν την ποιότητα του αέρα όχι μόνο στις ΗΠΑ αλλά και στην Ευρώπη.
