Η Γροιλανδία ζει μια περίοδο έντονης εσωτερικής έντασης, με κατοίκους και οικογένειες να διχάζονται ανοιχτά γύρω από το ενδεχόμενο αποδέσμευσης από τη Δανία και προσέγγισης των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι εξελίξεις αυτές εντάθηκαν μετά τις δηλώσεις και τις κινήσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος επανέφερε δημόσια το ενδιαφέρον του για το μεγαλύτερο νησί του κόσμου.
Χαρακτηριστικό είναι το περιστατικό στο ξενοδοχείο Hans Egede στο Νουούκ, όπου ο Γιόργκεν Μπόασεν, επιχειρηματίας και ανοιχτός υποστηρικτής του συνθήματος «Make Greenland American», δέχθηκε επίθεση σε μπαρ, γεγονός που ο ίδιος θεωρεί ενδεικτικό της επικίνδυνης κλιμάκωσης. Όπως λέει, δεν ήταν η πρώτη φορά που στοχοποιήθηκε σωματικά λόγω των φιλοαμερικανικών του θέσεων.
Ο Μπόασεν, πρώην πυγμάχος, υποστηρίζει ότι η κοινωνία της Γροιλανδίας βρίσκεται πλέον σε οριακό σημείο. «Ο κόσμος φοβάται να μιλήσει. Οι οικογένειες διαλύονται. Φοβάμαι πραγματικά ότι μπορεί να οδηγηθούμε σε εμφύλια σύγκρουση», δηλώνει, προσθέτοντας πως αναγκάστηκε να μετακομίσει προσωρινά στη Δανία, καθώς οι επιχειρηματικές και κοινωνικές του σχέσεις στο Νουούκ κατέρρευσαν.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η πρώην σύντροφός του απολύθηκε από την Air Greenland λίγο μετά τη συμμετοχή του σε εκδηλώσεις MAGA στις ΗΠΑ, ενώ και η κατασκευαστική του εταιρεία οδηγήθηκε σε κλείσιμο λόγω κοινωνικού αποκλεισμού. «Το 95% των επιχειρήσεων ελέγχεται από δανικά συμφέροντα. Όποιος μιλά για συνεργασία με τις ΗΠΑ στοχοποιείται», υποστηρίζει.
Παρότι η Γροιλανδία έχει υψηλά ποσοστά αυτοκτονιών, η βίαιη εγκληματικότητα παραμένει χαμηλή. Ωστόσο, όπως τονίζουν τόσο ο Μπόασεν όσο και ο φιλοανεξαρτησιακός βουλευτής Κούνο Φένκερ, η πόλωση βαθαίνει. Ο Φένκερ αναγνωρίζει ότι η πλειονότητα των πολιτών επιθυμεί ανεξαρτησία από τη Δανία, επισημαίνει όμως ότι αυτό δεν συνεπάγεται απαραίτητα αποδοχή αμερικανικής κυριαρχίας.
Ο ίδιος βλέπει θετικά ένα μοντέλο «ελεύθερης σύνδεσης» με τις ΗΠΑ, στα πρότυπα συμφωνιών με κράτη του Ειρηνικού, που θα διατηρεί την κυριαρχία της Γροιλανδίας, επιτρέποντας παράλληλα αμερικανική στρατιωτική παρουσία και συμμετοχή στην εκμετάλλευση σπάνιων ορυκτών. Εκτιμά ότι η Δανία αδυνατεί να εγγυηθεί την ασφάλεια της περιοχής, διαθέτοντας ελάχιστες στρατιωτικές δυνάμεις και ανεπαρκή μέσα επιτήρησης.
Ωστόσο, πολλοί Γροιλανδοί απορρίπτουν ανοιχτά την προοπτική αμερικανικής «εξαγοράς». Η ρητορική Τραμπ, το στυλ εξουσίας του και οι φόβοι για περιβαλλοντική καταστροφή προκαλούν έντονη ανησυχία, ειδικά στους αυτόχθονες Ινουίτ.
Η 65χρονη συνταξιούχος Χέντβιχ Φρέντερικσεν, κάτοικος Νουούκ, παρακολουθεί καθημερινά τις πτήσεις από την αμερικανική βάση Pituffik μέσω εφαρμογής στο κινητό της, φοβούμενη αιφνίδια στρατιωτική κίνηση. «Μετά τη Βενεζουέλα, κάθε αεροπλάνο μας τρομάζει», λέει η κόρη της Αβιάγια.
Η Χέντβιχ κουβαλά και τη μνήμη της αποικιοκρατικής βίας: ως έφηβη, της τοποθετήθηκε αναγκαστικά αντισυλληπτικό σπιράλ στο πλαίσιο δανικού κρατικού σχεδίου περιορισμού του πληθυσμού των Ινουίτ – ένα τραύμα που αποκαλύφθηκε δεκαετίες αργότερα. Παρ’ όλα αυτά, παραδέχεται ότι διατηρεί θετική εικόνα για τους Αμερικανούς από ιστορίες της οικογένειάς της στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η κόρη της, αντίθετα, απορρίπτει κάθε σκέψη αμερικανικής επιρροής. «Ο τρόπος που μιλά ο Τραμπ μάς προσβάλλει. Δεν είμαστε έτσι. Η κουλτούρα μας είναι ήσυχη, όχι επιθετική», λέει.
Καθώς η Γροιλανδία βρίσκεται σε ένα ιστορικό σταυροδρόμι, ο φόβος, η οργή και η αβεβαιότητα κυριαρχούν. Και κάθε ήχος αεροπλάνου υπενθυμίζει ότι η γεωπολιτική μπορεί, ξαφνικά, να γίνει προσωπική υπόθεση.
Πηγή: Daily Mail
