Η αναζήτηση κατοικίας στο κέντρο της Αθήνας έχει εξελιχθεί σε μια απογοητευτική εμπειρία για πολλούς ανθρώπους που ζουν μόνοι και αμείβονται με τον βασικό μισθό. Όχι επειδή αναζητούν κάτι πολυτελές ή υπερβολικό, αλλά επειδή ακόμη και οι πιο βασικές ανάγκες φαίνεται να θεωρούνται πλέον πολυτέλεια.
Ένα μικρό διαμέρισμα που να είναι καθαρό, ασφαλές και λειτουργικό μοιάζει όλο και πιο δύσκολο να βρεθεί. Οι αγγελίες είναι γεμάτες από σπίτια με υπερβολικά υψηλά ενοίκια, ελάχιστα τετραγωνικά και συνθήκες που συχνά δεν δικαιολογούν ούτε κατά διάνοια τα ποσά που ζητούνται. Και όσο συνεχίζεται η αναζήτηση, τόσο μεγαλώνει η αίσθηση ότι η αγορά ακινήτων απευθύνεται σε ανθρώπους με πολύ διαφορετικά εισοδήματα από εκείνα που έχει η πλειονότητα των εργαζομένων.
Για όσους εργάζονται από το σπίτι, το πρόβλημα είναι ακόμη μεγαλύτερο. Η κατοικία δεν είναι απλώς ένας χώρος ύπνου και ξεκούρασης. Είναι ταυτόχρονα γραφείο, χώρος παραγωγικότητας και καθημερινής παρουσίας για πολλές ώρες. Χρειάζεται λοιπόν κάτι περισσότερο από ένα μικρό δωμάτιο που μετά βίας χωρά τα απαραίτητα. Χρειάζεται φως, λίγη άνεση και ένας χώρος όπου να μπορεί να στηθεί ένα γραφείο χωρίς να καταλαμβάνει κάθε διαθέσιμο τετραγωνικό του σπιτιού.
Σαν να μην έφταναν όλα αυτά, υπάρχει και μια ακόμη παράμετρος που συχνά αγνοείται στις συζητήσεις για τη στέγαση: δεν οδηγούν όλοι. Η εύκολη απάντηση που ακούγεται συχνά, «κοίτα πιο έξω, θα βρεις κάτι φθηνότερο», δεν είναι πάντα ρεαλιστική. Για κάποιον που βασίζεται αποκλειστικά στα μέσα μαζικής μεταφοράς, η απομάκρυνση από το κέντρο δεν σημαίνει απλώς μια διαφορετική γειτονιά. Σημαίνει περισσότερες μετακινήσεις, περισσότερος χαμένος χρόνος και συχνά δυσκολότερη πρόσβαση σε υπηρεσίες, υποχρεώσεις και κοινωνική ζωή.
Όταν δεν υπάρχει αυτοκίνητο και η καθημερινότητα οργανώνεται γύρω από το μετρό, τα λεωφορεία και τα πόδια, η επιλογή μιας κατοικίας κοντά στο κέντρο δεν είναι θέμα άνεσης ή καπρίτσιου. Είναι πρακτική ανάγκη. Κι όμως, οι τιμές στα κεντρικά σημεία της πόλης κάνουν αυτή την ανάγκη να μοιάζει ολοένα και πιο απρόσιτη.
Το πιο εξοργιστικό είναι ότι οι απαιτήσεις δεν είναι υπερβολικές. Δεν γίνεται λόγος για μεγάλους χώρους, πολυτελή ακίνητα ή ακριβές περιοχές. Γίνεται λόγος για ένα σπίτι όπου ένας άνθρωπος να μπορεί να ζει μόνος του, να εργάζεται από το σπίτι και να μετακινείται χωρίς να χρειάζεται αυτοκίνητο. Πράγματα που θα έπρεπε να θεωρούνται απολύτως φυσιολογικά.
Αντί γι’ αυτό, η πραγματικότητα επιβάλλει συνεχείς συμβιβασμούς- στην ποιότητα του χώρου, στην τοποθεσία, στην οικονομική ασφάλεια και τελικά στην ίδια την ποιότητα ζωής. Και όσο τα ενοίκια αυξάνονται, τόσο ενισχύεται το ερώτημα που απασχολεί όλο και περισσότερους εργαζομένους: Πώς μπορεί ένας άνθρωπος που αμείβεται με τον βασικό μισθό να βρει ένα αξιοπρεπές σπίτι στο κέντρο της Αθήνας, όταν το σπίτι πρέπει να είναι ταυτόχρονα κατοικία, χώρος εργασίας και βάση για μια καθημερινότητα χωρίς αυτοκίνητο;
Μέχρι στιγμής, η αγορά ακινήτων δεν φαίνεται να δίνει πειστική απάντηση. Και αυτό από μόνο του λέει πολλά για το μέγεθος του προβλήματος.
