Ξεκάθαρο μήνυμα ότι η παράνομη είσοδος στη χώρα δεν οδηγεί σε καμία μορφή νομιμοποίησης έστειλε εκ νέου ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης, τοποθετούμενος για το νομοσχέδιο περί νόμιμης μετανάστευσης που βρίσκεται σε κοινοβουλευτική επεξεργασία.
Μιλώντας στην ΕΡΤ, ο υπουργός υπογράμμισε ότι η κυβερνητική στρατηγική κινείται σε δύο παράλληλους άξονες: αυστηρή αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης και, ταυτόχρονα, οργανωμένη κάλυψη των πραγματικών αναγκών της οικονομίας σε εργατικό δυναμικό, αποκλειστικά μέσω θεσμοθετημένων και ελεγχόμενων διαδικασιών.
Η τοποθέτησή του ξεκίνησε με αναφορά στο βαρύ κλίμα των ημερών, καθώς εξέφρασε τα συλλυπητήριά του προς τις οικογένειες θυμάτων πρόσφατων τραγικών περιστατικών, τονίζοντας ότι ειδικά σε περιπτώσεις εργατικών ατυχημάτων απαιτείται πλήρης και σε βάθος διερεύνηση των συνθηκών.
Τι αλλάζει με το νέο νομοσχέδιο
Αναφερόμενος στη διαδικασία συζήτησης του νομοσχεδίου, ο κ. Πλεύρης σημείωσε ότι προβλέπονται τρεις συνεδριάσεις και ακρόαση φορέων, ενώ η εισαγωγή του στην Ολομέλεια αναμένεται εντός της επόμενης εβδομάδας. Παραδέχθηκε ότι έχουν εκφραστεί ενστάσεις από την αντιπολίτευση, κυρίως ως προς τη σύνδεση της ανανέωσης άδειας διαμονής με την απασχόληση.
Όπως εξήγησε, βασική επιδίωξη του νέου πλαισίου είναι η άρση των δυσλειτουργιών που ταλαιπωρούν τους νόμιμα διαμένοντες μετανάστες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τις άδειες διαμονής που εκδίδονται με τόσο μεγάλη καθυστέρηση ώστε, όταν παραλαμβάνονται, να έχουν ήδη λήξει.
Στο νέο σύστημα, κάθε άδεια διαμονής ή ανανέωση θα έχει ελάχιστη διάρκεια δύο ετών, ενώ προβλέπεται ρητά ότι οι καθυστερήσεις της διοίκησης δεν θα επιβαρύνουν τον πολίτη που έχει τηρήσει όλες τις νόμιμες υποχρεώσεις του.
Το μέγεθος του προβλήματος και η γραφειοκρατία
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο υπουργός, στη χώρα ζουν περίπου 800.000 νόμιμοι μετανάστες, εκ των οποίων σχεδόν 200.000 δεν έχουν ακόμη στα χέρια τους τα απαραίτητα έγγραφα, παρότι εργάζονται και διαμένουν νόμιμα. Το φαινόμενο αποδίδεται στη γραφειοκρατία και στον αυξημένο φόρτο εργασίας των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, καταργείται η αυστηρή χωρική αρμοδιότητα των υπηρεσιών αυτών και εισάγονται ταχύτερες διαδικασίες ανανέωσης, ειδικά για τις λεγόμενες «ασφαλείς άδειες», όταν ο εργαζόμενος παραμένει στον ίδιο εργοδότη.
Όρια και προϋποθέσεις παραμονής
Ο Θάνος Πλεύρης ξεκαθάρισε ότι η πρόβλεψη για ανάκληση άδειας διαμονής σε περίπτωση παρατεταμένης ανεργίας αφορά μόνο όσους έχουν εισέλθει στη χώρα αποκλειστικά για εργασία. Ενδεικτικά ανέφερε ότι, εάν κάποιος διαθέτει τριετή άδεια και μείνει άνεργος για διάστημα έξι μηνών, η άδεια ανακαλείται.
Τόνισε, ωστόσο, ότι η ρύθμιση δεν αγγίζει παιδιά, συζύγους, κατόχους μακροχρόνιων αδειών ή περιπτώσεις δεύτερης γενιάς, υπογραμμίζοντας ότι η φιλοσοφία της νόμιμης μετανάστευσης βασίζεται στη σύνδεση παραμονής και απασχόλησης.
Ευελιξία στην αγορά εργασίας
Σημαντική αλλαγή αποτελεί και η δυνατότητα αλλαγής εργοδότη για όσους έχουν έρθει στη χώρα με καθεστώς μετάκλησης. Όπως σημείωσε ο υπουργός, το μέτρο αποσκοπεί στο να μην εγκλωβίζονται οι εργαζόμενοι σε έναν και μόνο εργοδότη και να μπορούν να αναζητούν νέα εργασία σε περιπτώσεις προβλημάτων ή εκμετάλλευσης.
Μετακλήσεις, εταιρείες απασχόλησης και διακρατικές συμφωνίες
Το δεύτερο σκέλος του νομοσχεδίου αφορά τη ριζική απλοποίηση των διαδικασιών μετάκλησης, οι οποίες μέχρι σήμερα χαρακτηρίζονταν από υψηλό κόστος και πολυπλοκότητα. Στόχος είναι η ταχύτερη ολοκλήρωση των διαδικασιών και η μείωση της γραφειοκρατίας, ώστε να περιορίζεται το κίνητρο της παράνομης εισόδου.
Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται και η συμμετοχή εταιρειών προσωρινής απασχόλησης, οι οποίες θα μπορούν να συγκεντρώνουν μαζικά τις ανάγκες εργατικού δυναμικού, ελαφρύνοντας τη διαδικασία για μεμονωμένους εργοδότες.
Ένταξη προσφύγων στην εργασία
Τρίτος πυλώνας του νομοσχεδίου είναι η αξιοποίηση των προσφύγων που λαμβάνουν άσυλο, με έμφαση στην ταχεία ένταξή τους στην αγορά εργασίας. Από την πρώτη στιγμή, όπως ανέφερε ο υπουργός, γίνεται καταγραφή δεξιοτήτων και τοποθέτηση σε δομές που αντιστοιχούν στο επαγγελματικό τους προφίλ.
Έκανε λόγο και για πιλοτικές δράσεις, όπως προγράμματα αγροτικής απασχόλησης με ταυτόχρονη εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας και διασύνδεση με αγροτικούς συνεταιρισμούς, με στόχο —όπως είπε— την εργασία και όχι τη μακροχρόνια εξάρτηση από επιδόματα.
ΜΚΟ: αυστηρότερο πλαίσιο και έλεγχοι
Κλείνοντας, ο κ. Πλεύρης αναφέρθηκε στο πλαίσιο λειτουργίας των ΜΚΟ, διευκρινίζοντας ότι στο σχετικό μητρώο εγγράφονται πλέον μόνο όσες χρηματοδοτούνται από το κράτος ή δραστηριοποιούνται εντός δομών.
Τόνισε ότι οι ποινές αυστηροποιούνται όχι λόγω της ιδιότητας του μέλους ΜΚΟ, αλλά σε περιπτώσεις καταδίκης για διακίνηση μεταναστών, ενώ η διαγραφή μιας οργάνωσης από το μητρώο εξετάζεται μόνο όταν αποδεικνύεται ευθύνη της διοίκησής της.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι άτομα με ποινικές διώξεις για βαριά αδικήματα, όπως ασέλγεια σε ανηλίκους, δεν μπορούν να έχουν καμία δραστηριότητα σε δομές φιλοξενίας ανηλίκων.

