Οι ΗΠΑ προχωρούν για πρώτη φορά από το 2022 σε εξαίρεση κυρώσεων που διαρκεί πάνω από 30 ημέρες.
Η συμφωνία του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντιμίρ Πούτιν για την προμήθεια ρωσικού ντίζελ υπόσχεται φθηνότερα καύσιμα στις ΗΠΑ. Οι αναλυτές, όμως, παραμένουν επιφυλακτικοί: οι ποσότητες που θα φτάσουν στην αμερικανική αγορά δεν σημαίνουν απαραίτητα αύξηση της παγκόσμιας προσφοράς, ενώ η χαλάρωση των κυρώσεων δίνει νέα οικονομική ανάσα στη Μόσχα.
Σύμφωνα με το Associated Press, ο Λευκός Οίκος προσπαθεί να συγκρατήσει τις τιμές ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, την ώρα που ο πόλεμος στο Ιράν κρατά τις τιμές ψηλά. Η απόφαση να στραφεί στη Ρωσία, μόλις έναν μήνα μετά την ψήφιση αυστηρότερων κυρώσεων, δημιουργεί εμφανή αντίφαση: η προσπάθεια να μειωθούν οι τιμές στο εσωτερικό μπορεί ταυτόχρονα να ενισχύσει τα έσοδα της χώρας που η Ουάσιγκτον προσπαθεί να πιέσει οικονομικά λόγω της Ουκρανίας.
Ο Τραμπ ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι η Ρωσία θα στείλει άμεσα πάνω από 300.000 τόνους ντίζελ, άλλους 500.000 τόνους τον Νοέμβριο, 1 εκατ. τόνους αμέσως μετά και επιπλέον 3 εκατ. τόνους σε σύντομο διάστημα.
Οι ειδικοί δεν ενθουσιάζονται. «Τι σημαίνει αυτό για τις τιμές; Μάλλον όχι πολλά», σχολίασε αναλυτής του Center for Strategic and International Studies, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία «μεγάλο όφελος για τη Ρωσία και τον Πούτιν». Η Μόσχα θέλει να ξεφορτωθεί τα αποθέματα θερινού ντίζελ πριν περάσει στα βαρύτερα καύσιμα του χειμώνα.
Ο Μάικλ Λιντς από το Energy Policy Research Foundation το είπε ακόμη πιο ξεκάθαρα: «Είναι σαν να μετακινούμε τις ξαπλώστρες στον Τιτανικό. Αν πάρουμε ντίζελ από τη Ρωσία, οι σημερινοί πελάτες της απλώς θα στραφούν αλλού. Οι τιμές θα μείνουν περίπου εκεί που είναι».
Παρά την πτώση των futures μετά την ανακοίνωση, η μέση τιμή στις ΗΠΑ παρέμενε στα 6,28 δολάρια το γαλόνι, κοντά στο ιστορικό υψηλό των 6,52 δολαρίων που καταγράφηκε στις 22 Σεπτεμβρίου.
Η ικανότητα της Ρωσίας να αυξήσει πραγματικά τις εξαγωγές είναι περιορισμένη. Από τον Ιούλιο έχει απαγορεύσει τις εξαγωγές ντίζελ, ενώ οι ουκρανικές επιθέσεις στα διυλιστήρια έχουν μειώσει την παραγωγή κατά περίπου 30%, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.
Ο αντιπρόεδρος της ρωσικής κυβέρνησης Αλεξάντερ Νόβακ δήλωσε ότι η χώρα άρει νωρίτερα τους περιορισμούς και ότι οι παραδόσεις προς τις ΗΠΑ μπορούν να ξεκινήσουν μέσα στον Οκτώβριο.
Πρώτη ουσιαστική εξαίρεση κυρώσεων από το 2022
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών έδωσε προσωρινή άδεια: οι κυρώσεις δεν θα ισχύουν έως τον Απρίλιο του 2027 για το ρωσικό ντίζελ που είχε ήδη φορτωθεί έως την Παρασκευή. Πρόκειται για την πρώτη εξαίρεση διάρκειας άνω των 30 ημερών από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.
Η κίνηση έρχεται μόλις έναν μήνα μετά την ψήφιση νόμου που προβλέπει σκληρότερες κυρώσεις σε Ρώσους αξιωματούχους, τράπεζες και τον σκιώδη στόλο δεξαμενόπλοιων.
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε τη συμφωνία «αδύναμη απόφαση από ισχυρούς εταίρους», λέγοντας ότι ενισχύει οικονομικά τη Μόσχα και της επιτρέπει να συνεχίσει τον πόλεμο.
Δημοκρατικοί γερουσιαστές κατηγόρησαν τον Τραμπ ότι προδίδει την Ουκρανία και τους Ευρωπαίους συμμάχους. Ο ίδιος απάντησε ότι «οι χαμηλότερες τιμές για τους Αμερικανούς, ιδιαίτερα τους αγρότες και τους οδηγούς φορτηγών, είναι η μεγαλύτερη προτεραιότητά μου» και ευχαρίστησε δημόσια τον Πούτιν.
Κρίσιμες λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς: ο Λευκός Οίκος δεν έχει διευκρινίσει ποιος θα πληρώσει το ρωσικό ντίζελ ούτε πότε ακριβώς θα φτάσει, ενώ το Κρεμλίνο αποφεύγει να απαντήσει αν εξασφάλισε ανταλλάγματα.
