Το Ιράν δίνει μάχη με τον χρόνο για να βρει νέους χώρους αποθήκευσης πετρελαίου, επιχειρώντας να αποτρέψει μια σοβαρή διακοπή της παραγωγής του, την ώρα που ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός έχει παραλύσει τις εξαγωγές και οι συνομιλίες για τον τερματισμό του πολέμου παραμένουν χωρίς αποτέλεσμα, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal.
Με τις ποσότητες αργού να συσσωρεύονται στο εσωτερικό της χώρας, η Τεχεράνη επιστρατεύει κάθε διαθέσιμη λύση: επαναλειτουργεί παλιά και εγκαταλελειμμένα σημεία αποθήκευσης, χρησιμοποιεί πρόχειρες δεξαμενές, ενώ εξετάζει ακόμη και τη μεταφορά πετρελαίου με τρένα προς την Κίνα.
Οι κινήσεις αυτές αποσκοπούν στο να περιορίσουν την πίεση που ασκεί η Ουάσινγκτον μέσω του Στενού του Ορμούζ, το οποίο παραμένει κομβικό σημείο για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά.
Ποιος θα αντέξει περισσότερο
Σύμφωνα με την εφημερίδα, η σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν εξελίσσεται πλέον σε αναμέτρηση αντοχών: από τη μία η πετρελαϊκή βιομηχανία της Τεχεράνης και από την άλλη οι διεθνείς καταναλωτές ενέργειας.
Κάθε βαρέλι που δεν μπορεί να εξαχθεί πρέπει να βρει χώρο αποθήκευσης: σε δεξαμενή, σε πλοίο, σε πρόχειρες εγκαταστάσεις ή να παραμείνει υπόγεια.
Η διευθύντρια του προγράμματος Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής του Chatham House, Sanam Vakil, εκτίμησε ότι το Ιράν προσπαθεί πάση θυσία να αποφύγει το κλείσιμο των πετρελαιοπηγών του, καθώς κάτι τέτοιο θα αύξανε δραματικά τις οικονομικές απώλειες.
«Η διακοπή παραγωγής θα αύξανε την πίεση και θα δημιουργούσε κίνητρο για διαπραγματεύσεις», σημείωσε.
Σε αδιέξοδο οι συνομιλίες
Ο πρώτος γύρος επαφών μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης ολοκληρώθηκε νωρίτερα μέσα στον μήνα χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα, καθώς το Ιράν αρνήθηκε να συμμετάσχει σε νέα συνάντηση.
Η Wall Street Journal αναφέρει ότι η ιρανική πλευρά παρουσίασε μέσω περιφερειακών διαμεσολαβητών νέα πρόταση, ζητώντας πλήρη τερματισμό του πολέμου και άρση του αποκλεισμού στα λιμάνια της χώρας, με αντάλλαγμα να σταματήσει τις επιθέσεις στο Στενό του Ορμούζ.
Στην ίδια πρόταση προβλέπεται και η αναβολή των συζητήσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας.
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, δήλωσε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ συζήτησε τη Δευτέρα το σχέδιο με την ομάδα εθνικής ασφάλειας, ξεκαθαρίζοντας ότι οι «κόκκινες γραμμές» των ΗΠΑ παραμένουν αμετάβλητες.
Κατέρρευσαν οι εξαγωγές
Το Ιράν περιόρισε από την αρχή του πολέμου τη ναυσιπλοΐα σε κρίσιμους θαλάσσιους διαδρόμους, εξαπολύοντας επιθέσεις σε αριθμό πλοίων. Παράλληλα συνέχισε να εξάγει πετρέλαιο για εβδομάδες, έως ότου οι ΗΠΑ επέβαλαν αποκλεισμό στις 13 Απριλίου.
Σύμφωνα με την εταιρεία ανάλυσης Kpler, πριν από τον αποκλεισμό οι εξαγωγές ιρανικού αργού και διυλισμένων προϊόντων έφταναν κατά μέσο όρο τα 2,1 εκατ. βαρέλια ημερησίως.
Μετά τις 13 Απριλίου έχουν καταγραφεί μόλις πέντε φορτώσεις, με τον ημερήσιο μέσο όρο να καταρρέει στα 567.000 βαρέλια.
Τον Φεβρουάριο, πριν από την έναρξη του πολέμου, το Ιράν εξήγαγε περίπου 2 εκατ. βαρέλια την ημέρα.
Μειώνει παραγωγή η Τεχεράνη
Με τις εξαγωγές σχεδόν μπλοκαρισμένες, η εθνική πετρελαϊκή εταιρεία του Ιράν έχει ήδη αρχίσει να περιορίζει την παραγωγή.
Η Kpler εκτιμά ότι, αν συνεχιστεί ο αποκλεισμός, η ημερήσια παραγωγή αργού μπορεί να πέσει στα 1,2 έως 1,3 εκατ. βαρέλια μέχρι τα μέσα Μαΐου, δηλαδή σε επίπεδα χαμηλότερα από το μισό των σημερινών.
Πίεση στις αγορές και στους καταναλωτές
Οι περιορισμοί στο Ιράν αλλά και στους εξαγωγείς του Κόλπου, καθώς το Στενό του Ορμούζ παραμένει κλειστό, έχουν ήδη ωθήσει ανοδικά τις διεθνείς τιμές πετρελαίου.
Το αποτέλεσμα είναι ακριβότερη βενζίνη και ντίζελ για τα νοικοκυριά, αλλά και προβλήματα στην προσφορά προϊόντων όπως τα καύσιμα αεροσκαφών.
Παρότι οι τιμές παραμένουν χαμηλότερες από το υψηλό των 120 δολαρίων που καταγράφηκε στην αρχή του πολέμου, εξακολουθούν να βρίσκονται σημαντικά πάνω από τα προπολεμικά επίπεδα.
Το Ιράν γεμίζει δεξαμενές και… κοντέινερ
Αναλυτές διαφωνούν για το πότε η χώρα θα φτάσει στα λεγόμενα «tank tops», δηλαδή στο σημείο όπου εξαντλείται κάθε διαθέσιμος αποθηκευτικός χώρος, ωστόσο αρκετοί θεωρούν ότι αυτό μπορεί να συμβεί σε λιγότερο από δύο εβδομάδες.
Ο ίδιος ο Τραμπ δήλωσε την Κυριακή ότι οι πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του Ιράν μπορεί να «μπλοκάρουν» μέσα σε τρεις ημέρες.
Σύμφωνα με την Kpler, τα χερσαία αποθέματα της χώρας αυξήθηκαν ήδη κατά 4,6 εκατ. βαρέλια, φτάνοντας τα 49 εκατ., ενώ η συνολική χωρητικότητα υπολογίζεται στα 86 εκατ. βαρέλια.
Το Ιράν χρησιμοποιεί επίσης άδεια δεξαμενόπλοια ως πλωτές αποθήκες στον Περσικό Κόλπο, συνολικής χωρητικότητας περίπου 15 εκατ. βαρελιών.
Παράλληλα, έχει αρχίσει να αξιοποιεί κοντέινερ και παλιές ανενεργές δεξαμενές σε πετρελαϊκούς κόμβους όπως η Αχβάζ και η Ασαλουγιέχ.
Σχέδιο εξαγωγών με τρένα προς την Κίνα
Η Τεχεράνη επιχειρεί επίσης να διοχετεύσει αργό πετρέλαιο προς την Κίνα μέσω σιδηροδρόμου, σύμφωνα με τον Hamid Hosseini, εκπρόσωπο της ένωσης εξαγωγέων πετρελαίου.
Το δίκτυο συνδέει την Τεχεράνη με τις κινεζικές πόλεις Yiwu και Xi’an, ωστόσο το ταξίδι μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες.
Παράλληλα, το κόστος μεταφοράς είναι σημαντικά υψηλότερο σε σχέση με τα δεξαμενόπλοια, γεγονός που καθιστά τη λύση λιγότερο ελκυστική – ιδιαίτερα για τα μικρά ιδιωτικά «teapot» διυλιστήρια της βορειοανατολικής Κίνας, τα οποία αποτελούν βασικούς αγοραστές ιρανικού πετρελαίου.
