Επανέρχονται στο προσκήνιο τα σενάρια για νέο Fuel Pass, καθώς η πολεμική ένταση στη Μέση Ανατολή τροφοδοτεί ανησυχία για νέο κύμα ανατιμήσεων στα καύσιμα και συνολικά στην ενέργεια.
Η εικόνα στις διεθνείς αγορές τη Δευτέρα (9/3) είναι ιδιαίτερα φορτισμένη, με τις τιμές του πετρελαίου να καταγράφουν ισχυρή άνοδο και το βαρέλι να κινείται πλέον πάνω από τα 116 δολάρια.
Η Ευρώπη, λόγω της μεγάλης ενεργειακής της εξάρτησης από τις διεθνείς αγορές, παραμένει εκτεθειμένη σε κάθε αναταραχή στη Μέση Ανατολή. Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε κλιμάκωση στην περιοχή μπορεί να μεταφραστεί γρήγορα σε αυξήσεις στο φυσικό αέριο, στο ρεύμα και τελικά στο κόστος ζωής.
Δεν είναι τυχαίο ότι το ενεργειακό μέτωπο βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων και στο σημερινό Eurogroup, όπου εξετάζονται οι συνέπειες της κρίσης στις ευρωπαϊκές οικονομίες.
Ήδη από την προηγούμενη εβδομάδα έχει γίνει γνωστό ότι το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης επεξεργάζεται εναλλακτικά σενάρια για έκτακτες παρεμβάσεις στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, εφόσον ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει διάρκεια και οι επιπτώσεις του αποτυπωθούν με ένταση στην αγορά.
Σύμφωνα με πληροφορίες της ΕΡΤ, στο κυβερνητικό τραπέζι βρίσκονται μοντέλα που είχαν εφαρμοστεί και το 2022, στην κορύφωση της ενεργειακής κρίσης που είχε προκαλέσει ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Καθοριστικός παράγοντας για τις τελικές αποφάσεις αναμένεται να είναι η πορεία του Brent. Εάν η τιμή του ξεπεράσει και παραμείνει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για διάστημα 30 ημερών, τότε θεωρείται πιθανό να πυροδοτηθεί νέο ισχυρό κύμα ακρίβειας στην ελληνική οικονομία.
Στο τραπέζι βρίσκονται στοχευμένες παρεμβάσεις, οι οποίες θα ενεργοποιηθούν μόνο εφόσον η κρίση αποκτήσει πιο μόνιμα χαρακτηριστικά και αρχίσει να περνά με σταθερό τρόπο στις τελικές τιμές καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας. Η βασική επιδίωξη είναι να αποτραπεί ένα νέο πληθωριστικό σοκ που θα πιέσει περαιτέρω τα εισοδήματα και θα επηρεάσει αρνητικά τις προβλέψεις του προϋπολογισμού.
Επιστροφή του Fuel Pass στο προσκήνιο
Μεταξύ των πρώτων σεναρίων που εξετάζονται είναι η επαναφορά της επιδότησης καυσίμων, μέσω ενός νέου Fuel Pass, με πιο αυστηρά και στοχευμένα κριτήρια.
Σε σχέση με τα προηγούμενα προγράμματα, το νέο μοντέλο φέρεται να σχεδιάζεται με μεγαλύτερη στόχευση, ώστε να περιοριστεί η δημοσιονομική επιβάρυνση και να κατευθυνθεί η ενίσχυση κυρίως σε νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα, επαγγελματίες οδηγούς και κατοίκους απομακρυσμένων ή νησιωτικών περιοχών.
Εφόσον η πίεση στις τιμές περάσει και στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, τότε στο επόμενο στάδιο θα μπορούσαν να εξεταστούν και επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ρεύματος. Το σενάριο αυτό προβλέπει έναν μηχανισμό κρατικής παρέμβασης ανά κιλοβατώρα, ώστε να απορροφάται μέρος των αυξήσεων στη χονδρική τιμή.
Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας, Γιώργος Κώτσηρας, ερωτηθείς την περασμένη εβδομάδα στο Action24 για το ενδεχόμενο επαναφοράς του Fuel Pass, είχε δηλώσει:
«Η παρέμβαση σε ό,τι έχει να κάνει με την κρίση που βιώνουμε, εξετάζεται και θα υπάρξει όταν κριθεί, πάντα με σεβασμό στα δημοσιονομικά μας δεδομένα. Θα δούμε στην ώρα τους όταν υπάρξει ανάγκη».
Πάντως, σύμφωνα με δημοσίευμα στα «Νέα», αν και δεν έχει ληφθεί ακόμη οριστική απόφαση, το ύψος της ενίσχυσης εκτιμάται ότι θα μπορούσε να κινηθεί από 50 έως 100 ευρώ, δηλαδή στα επίπεδα των δύο πρώτων κύκλων του μέτρου.
