Οι οδηγοί σε ολόκληρο τον κόσμο έχουν ήδη αρχίσει να αισθάνονται τις οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου Ηνωμένων Πολιτειών και Ισραήλ με το Ιράν.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η μέση τιμή της απλής βενζίνης, που βρισκόταν στα 2,94 δολάρια ανά γαλόνι τον Φεβρουάριο, έχει αυξηθεί στα 3,58 δολάρια, σημειώνοντας άνοδο περίπου 20%, σύμφωνα με στοιχεία του AAA Fuel Prices, του συστήματος παρακολούθησης λιανικών τιμών καυσίμων της Αμερικανικής Ένωσης Αυτοκινητιστών. Παρότι κάθε πολιτεία των ΗΠΑ καθορίζει ξεχωριστά τις τιμές της βενζίνης, αρκετές πολιτείες έχουν ήδη ξεπεράσει τα 4 δολάρια ανά γαλόνι, ενώ στην Καλιφόρνια η τιμή έχει υπερβεί τα 5 δολάρια, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο ετών.
Σε ποιες χώρες αυξήθηκαν περισσότερο οι τιμές
Σύμφωνα με στοιχεία της πλατφόρμας Global Petrol Prices, που παρακολουθεί τις λιανικές τιμές ενέργειας σε περίπου 150 χώρες και τα οποία επεξεργάστηκε η Al Jazeera,, τουλάχιστον 85 κράτη έχουν καταγράψει αύξηση στις τιμές της βενζίνης (95 οκτανίων) μετά τις πρώτες επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Ορισμένες χώρες ανακοινώνουν αλλαγές στις τιμές μόνο στο τέλος κάθε μήνα, γεγονός που σημαίνει ότι αναμένονται νέες αυξήσεις για πολλές αγορές μέσα στον Απρίλιο.
Το Βιετνάμ κατέγραψε τη μεγαλύτερη άνοδο, σχεδόν 50%, με την τιμή της βενζίνης 95 οκτανίων να αυξάνεται από 0,75 δολάρια ανά λίτρο στις 23 Φεβρουαρίου σε 1,13 δολάρια στις 9 Μαρτίου. Ακολουθούν το Λάος με αύξηση 33%, η Καμπότζη με 19%, η Αυστραλία με 18% και οι Ηνωμένες Πολιτείες με περίπου 17%.
Η εικόνα στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα, η διαφορά (23 Φεβρουαρίου – 11 Μαρτίου) στη βενζίνη είναι της τάξης του 5,08%, από τα 2,05 στα 2,15 δολάρια το λίτρο. Σημειώνεται πως η ελληνική κυβέρνηση ανακοίνωσε μέτρα το μεσημέρι της Τετάρτης, ορίζοντας πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στα καύσιμα και τσουχτερά πρόστιμα για περιστατικά αισχροκέρδειας.
Η Ασία επηρεάζεται περισσότερο
Οι ασιατικές χώρες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα ενεργειακά φορτία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, τα οποία αποτελούν βασικό θαλάσσιο πέρασμα για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο της περιοχής. Από την έναρξη του πολέμου η διέλευση από τα στενά έχει περιοριστεί σημαντικά.
Τα Στενά του συνδέουν τον Περσικό Κόλπο – γνωστό και ως Αραβικό Κόλπο – με τον Κόλπο του Ομάν και αποτελούν τη μοναδική έξοδο των παραγωγών πετρελαίου της περιοχής προς τον ανοιχτό ωκεανό.
Για την αντιμετώπιση της κρίσης, αρκετές χώρες της Ανατολικής Ασίας έχουν λάβει έκτακτα μέτρα για τη σταθεροποίηση των ενεργειακών αγορών. Στις 8 Μαρτίου η Ιαπωνία ζήτησε από τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαίου να προετοιμαστούν για πιθανή απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων. Την επόμενη ημέρα η Νότια Κορέα επέβαλε για πρώτη φορά μετά από 30 χρόνια ανώτατο όριο τιμών για τη βενζίνη και το ντίζελ.
Στη Νότια Ασία, οι επιπτώσεις του πολέμου είναι ακόμη πιο έντονες, καθώς χώρες όπως το Πακιστάν και το Μπανγκλαντές διαθέτουν περιορισμένα οικονομικά αποθέματα και μικρότερα στρατηγικά ενεργειακά αποθέματα.
Στο Μπανγκλαντές η κυβέρνηση διέταξε το άμεσο κλείσιμο όλων των δημόσιων και ιδιωτικών πανεπιστημίων για λόγους εξοικονόμησης ενέργειας. Στο Πακιστάν, τα κυβερνητικά γραφεία θα λειτουργούν πλέον τέσσερις ημέρες την εβδομάδα, ενώ τα σχολεία έχουν κλείσει και εφαρμόζεται πολιτική τηλεργασίας κατά 50% για τη μείωση της κατανάλωσης καυσίμων.
Στην Ευρώπη, οι υπουργοί Οικονομικών των χωρών της G7 πραγματοποίησαν έκτακτη συνάντηση για να συζητήσουν την άνοδο των τιμών ενέργειας. Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν έθεσε μάλιστα το ενδεχόμενο απελευθέρωσης 20% έως 30% των στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου προκειμένου να περιοριστεί η πίεση στους καταναλωτές.
