Ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χάρισε προσωποποιημένα περίστροφα Gümüsay .357 Magnum και αληθινά πυρομαχικά στους αρχηγούς κρατών του ΝΑΤΟ κατά την ολοκλήρωση της Συνόδου Κορυφής στην Άγκυρα.
Σε διπλωματικό επίπεδο, η συγκεκριμένη χειρονομία είχε ως στόχο να φέρει στο φως τα ιστορικά θεμέλια της Τουρκίας αλλά και να αναδείξει τις τρέχουσες βασικές δυνατότητες της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας, η οποία έχει εξελιχθεί στον τρίτο μεγαλύτερο εξαγωγέα φορητών όπλων παγκοσμίως.
Ωστόσο, τα συγκεκριμένα δώρα με δεδομένο ότι ήταν λειτουργικά και συνοδευόντουσαν από, επίσης αληθινά φυσίγγια, δημιούργησε ρυθμιστικές, τελωνειακές υποχρεώσεις, καθώς και υποχρεώσεις ασφαλούς φύλαξης στους ηγέτες των κυβερνήσεων βάσει των εθνικών τους νόμων περί όπλων. Επίσης, υπάρχουν και αρκετά δεδομένα, άγνωστα στο ευρύ κοινό, που αφορούν το συγκεκριμένο δώρο, όπως το μυστήριο που επικρατεί γύρω από την προέλευσή του ή πως πρόκειται για το πρώτο εγχώριο αναπτυγμένο σύγχρονο περίστροφο της Τουρκίας.
Το δώρο του Ερντογάν στους αρχηγούς κρατών του ΝΑΤΟ
Το Gümüsay είναι ένα περίστροφο έξι βολών, διπλής/απλής ενέργειας (DASA), το οποίο παρήχθη από την MKE (Makine ve Kimya Endüστrisi, στα ελληνικά: Βιομηχανία Μηχανημάτων και Χημικών). τη δεκαετία του 1990 ως το πρώτο εγχώρια αναπτυγμένο σύγχρονο περίστροφο της Τουρκίας και το οποίο πλέον έχει καταργηθεί.
Διαθέτει μύλο και κάννη κατασκευασμένα από κράμα χάλυβα υψηλής αντοχής για να αντέχει πιέσεις θαλάμης που υπερβαίνουν τα 35.000 psi, ενώ οπτικά μοιάζει πολύ με τα περίστροφα Colt Python. Στις 9 Ιουλίου 2026, ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έδωσε στους ηγέτες του ΝΑΤΟ μετά το τέλος της Συνόδου στην Άγκυρα προσωποποιημένα περίστροφα Gümüsay .357 Magnum.
Τι ήταν χαραγμένο σε κάθε περίστροφο
Σε κάθε περίστροφο ήταν χαραγμένο το όνομα του αποδέκτη και είχε τοποθετηθεί σε ξύλινη κασετίνα με μαύρη εσωτερική επένδυση με την τουρκική σημαία, το έμβλημα του ΝΑΤΟ ενώ περιλαμβανόταν και μια δίγλωσση πλακέτα που αναγνώριζε το Gümüsay ως το πρώτο εγχώρια παραγόμενο περίστροφο της Τουρκίας. Το βασικό σετ περιλάμβανε έξι αληθινά φυσίγγια και ένα κιτ καθαρισμού του όπλου, αλλά το πακέτο που ετοιμάστηκε για τον Βρετανό Πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ περιλάμβανε 500 φυσίγγια.
Πλήρως λειτουργικά ήταν τα όπλα που δώρισε ο Ερντογάν στους Ευρωπαίους ηγέτες οι οποίοι ήρθαν αντιμέτωποι με ένα πρόβλημα. Ότι έπρεπε να τα αντιμετωπίσουν ως αληθινά όπλα που θα περάσουν από έλεγχο κατά την επιστροφή των ηγετών στις χώρες τους αλλά και ως διπλωματικά ενθύμια. Το αποτέλεσμα ήταν ένα κρατικό δώρο που απαιτούσε αστυνομική φύλαξη, τελωνειακή διαδικασία, ασφαλή αποθήκευση, απενεργοποίηση ή μεταφορά σε μουσείο, ανάλογα με την αποδέκτρια χώρα.
Γιατί επιλέχτηκε το συγκεκριμένο δώρο
Η επιλογή του συγκεκριμένου δώρου «έκρυβε» και ένα ιστορικό μήνυμα: το Gümüsay είχε μικρή επιχειρησιακή σημασία και κανένα σημαντικό ιστορικό εξαγωγών, αλλά αντιπροσώπευε την αρχή της ανάπτυξης της τουρκικής βιομηχανίας φορητών όπλων, η οποία κατέγραψε εξαγωγές ύψους περίπου 3 δισεκατομμυρίων δολαρίων μεταξύ 2019 και 2024, καθιστώντας την τον τρίτο μεγαλύτερο εξαγωγέα παγκοσμίως.
Τα περίστροφα που δόθηκαν στους ηγέτες φαίνεται πως προετοιμάστηκαν ως μια τυποποιημένη παρτίδα, με το ίδιο μοντέλο, φινίρισμα, διάταξη παρουσίασης και αξεσουάρ να παρέχονται σε κάθε πακέτο. Το γεγονός ότι υπήρχαν μέσα στην κασετίνα αληθινές σφαίρες άλλαξε ουσιαστικά τον τρόπο που η κάθε χώρα είχε να διαχειριστεί το συγκεκριμένο δώρο, επειδή οι εθνικές αρχές ρυθμίζουν γενικά το όπλο, τα πυρομαχικά του και την άδεια εισαγωγής του μέσω ξεχωριστών διαδικασιών.
Ένα περίστροφο μη λειτουργικό ή απενεργοποιημένο, θα μπορούσε να είχε εισέλθει σε πολλές χώρες ως έκθεμα, αλλά ένα λειτουργικό περίστροφο .357 Magnum συνοδευόμενο από φυσίγγια απαιτούσε την άμεση παρέμβαση του προσωπικού ασφαλείας και των τελωνείων. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα κάθε χώρα να διαχειριστεί διαφορετικά το δώρο της Τουρκίας.
Πώς αντέδρασαν οι ξένοι ηγέτες
Για παράδειγμα, ο Βέλγος Πρωθυπουργός Μπαρτ Ντε Βέβερ παρέδωσε το περίστροφό του στην αστυνομία του αεροδρομίου των Βρυξελλών αμέσως μετά την επιστροφή του από την Άγκυρα, και το όπλο τοποθετήθηκε σε ασφαλές σημείο αντί να μεταφερθεί με τα προσωπικά του είδη.
Το περίστροφο του Πολωνού Προέδρου Κάρολ Ναβρότσκι παρέμεινε στο αεροδρόμιο της Βαρσοβίας εν αναμονή του εκτελωνισμού και της απόφασης για τη μόνιμη φύλαξή του, με τους Πολωνούς αξιωματούχους να ξεκαθαρίζουν ότι δεν πρόκειται να χρησιμοποιηθεί και ότι θα φυλάσσεται υπό ελεγχόμενες συνθήκες.
Η ολλανδική κυβέρνηση κράτησε το περίστροφό στην πρεσβεία των Κάτω Χωρών στην Άγκυρα και σχεδίαζε να το απενεργοποιήσει πριν από την εισαγωγή.
Η Σουηδία άφησε επίσης το δικό της αντίγραφο στην πρεσβεία της στην Άγκυρα μέχρι να διεκπεραιωθούν τα απαιτούμενα έγγραφα.
Το περίστροφο της Ιταλίδας Πρωθυπουργού Τζόρτζια Μελόνι μεταφέρθηκε στο Παλάτσο Κίτζι, όπου φυλάσσονται τα επίσημα κρατικά δώρα υπό κυβερνητικό έλεγχο. Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν σχεδίαζε να δωρίσει το δικό της σε στρατιωτικό μουσείο. Η Ελλάδα σκόπευε να μεταφέρει το περίστροφό της στο Πολεμικό Μουσείο στην Αθήνα. Το όπλο του Καναδού Πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ απενεργοποιήθηκε, κρατήθηκε από τις καναδικές αρχές και διαχωρίστηκε από τα πυρομαχικά, τα οποία παρέμειναν στην Τουρκία.
Πολλές και διαφορετικές αντιδράσεις
Αυτές οι αντιδράσεις δείχνουν ότι το ίδιο δώρο αντιμετωπίστηκε με τουλάχιστον πέντε διαφορετικούς τρόπους: αστυνομική φύλαξη, παρακράτηση στο τελωνείο του αεροδρομίου, φύλαξη στην πρεσβεία, απενεργοποίηση πριν από την εισαγωγή και μεταφορά σε μουσείο. Η απόκλιση αυτή δεν ήταν πολιτική αλλά αντανακλούσε τους διαφορετικούς νόμους περί πυροβόλων όπλων, τους κανόνες για τα κυβερνητικά δώρα και τις διαδικασίες ασφαλείας.
Πότε αναπτύχθηκε το Gümüsay
Το Gümüsay αναπτύχθηκε από την MKE κατά τις αρχές της δεκαετίας του 1990 ως το πρώτο της σύγχρονο περίστροφο, σε μια εποχή που η εταιρεία προσπαθούσε να επεκταθεί πέρα από τα στρατιωτικά τουφέκια, τα πολυβόλα και τα πυρομαχικά. Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές αυτού του περιστρόφου είναι η ίδια η διευθέτηση της παραγωγής.
Η εταιρεία MKE κράτησε την κατασκευή της κάννης και του κυλίνδρου, επειδή αυτά τα εξαρτήματα απαιτούν κράμα χάλυβα υψηλής αντοχής, διάτρηση βαθέων οπών, ράβδωση ακριβείας και θερμική επεξεργασία ικανή να αντέχει τις πιέσεις θαλάμης που υπερβαίνουν τα 35.000 psi και παράγονται από πυρομαχικά .357 Magnum. Η Küssan A.Ş., από την πλευρά της, συναρμολογούσε τον υπόλοιπο σκελετό, τον μηχανισμό κλειδώματος και τα εξωτερικά εξαρτήματα πριν από την τελική ενσωμάτωση.
Αυτός ο διαχωρισμός ανέθετε την πιο απαιτητική εργασία κατά την κατασκευή των όπλων στην MKE, η οποία διέθετε ήδη εμπειρία σε στρατιωτικές κάννες, παραγωγή πυρομαχικών, επεξεργασία χάλυβα και κατεργασία ακριβείας. Το Gümüsay δεν σχεδιάστηκε ως αντικαταστάτης κάποιου ήδη υπάρχοντα στρατιωτικού οπλισμού, καθώς, μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1990, σχεδόν κάθε μεγάλη ένοπλη δύναμη είχε ήδη καθιερώσει ως πρότυπο τα ημιαυτόματα πιστόλια 9×19 mm διπλής στήλης.
Ο σχεδιασμός για την εγχώρια αγορά
Αντίθετα, το περίστροφο στόχευε στην εγχώρια αγορά, στους απλούς πολίτες, τους σκοπευτές αθλημάτων και την περιορισμένη αστυνομική ζήτηση, αποδεικνύοντας παράλληλα ότι η τουρκική βιομηχανία μπορούσε να κατασκευάσει ένα σύγχρονο περίστροφο μάγκνουμ χωρίς να βασίζεται σε ξένη παραγωγή κατόπιν αδείας.
Οι πιθανοί πελάτες του συγκεκριμένου μοντέλου, όπως αναφέρει το armyrecognition.com πιθανόν να αποτελούνταν από ιδιώτες, σκοπευτές, συλλέκτες και κάποιους αστυνομικούς. Δεν έχουν δοθεί ποτέ στη δημοσιότητα επαληθευμένα στοιχεία παραγωγής. Άρα, δεν υπάρχει επιβεβαιωμένη βάση δεδομένων με τους σειριακούς αριθμούς των όπλων από την οποία να μπορεί να εκτιμηθεί ο όγκος παραγωγής. Η σπανιότητα των δειγμάτων που διασώζονται τόσο στην τουρκική πολιτική αγορά όσο και στη διεθνή συλλεκτική αγορά υποδηλώνει ότι η παραγωγή μετρήθηκε σε σχετικά μικρές παρτίδες.
