Το διαστημόπλοιο Orion της NASA συνεχίζει την πορεία του προς τη Σελήνη στο πλαίσιο της ιστορικής αποστολής Artemis II, με το πλήρωμα να προσαρμόζεται στις συνθήκες της διαστημικής ζωής.
Ριντ Γουάιζμαν, Βίκτορ Γκλόβερ, Κριστίνα Κοχ και Τζέρεμι Χάνσεν απογειώθηκαν τα ξημερώματα από το Ακρωτήριο Κανάβεραλ, ξεκινώντας το ταξίδι των τουλάχιστον 384.000 χιλιομέτρων. Η καθημερινότητά τους αποκαλύπτει τόσο τις προκλήσεις της ζωής στο διάστημα, όσο και την απαράμιλλη θέα της Γης από το απέραντο σκοτάδι.
Η επικοινωνία με το κέντρο ελέγχου
Μετά την απογείωση, το πλήρωμα ξεκουράστηκε για τέσσερις ώρες. Στη συνέχεια, προετοιμάστηκε για τις επιχειρήσεις στη Σελήνη και πραγματοποίησε δοκιμή κινητήρα.
Όπως έγινε γνωστό, το πλήρωμα αποφάσισε να δώσει στο διαστημικό σκάφος ακόμη ένα όνομα, λέγοντάς το «Ακεραιότητα». Σύμφωνα με τη NASA, αυτό το όνομα αντιπροσωπεύει τις αξίες εμπιστοσύνης, σεβασμού, ειλικρίνειας και ταπεινότητας τόσο των αστροναυτών, όσο και των δεκάδων μηχανικών, τεχνικών και επιστημόνων που υποστηρίζουν την αποστολή.
«Χιούστον, Ακεραιότητα, καλημέρα, είμαστε μαζί σας για τις επιχειρήσεις PRB», ανέφερε η Κριστίνα Κοχ στο BBC, σε μια σύντομη ανταλλαγή μηνυμάτων με το κέντρο ελέγχου. Η Κοχ ζήτησε να αυξηθεί η θερμοκρασία της καμπίνας: «Κάνει πολύ κρύο στην καμπίνα, υπάρχει περίπτωση να την κάνετε πιο ζεστή ή να μειώσετε λίγο περισσότερο την ταχύτητα του ανεμιστήρα της καμπίνας, ώστε ο αερισμός να μην είναι τόσο δυνατός;».
Το κέντρο απάντησε ότι κατά τη διάρκεια του ύπνου των αστροναυτών γύρισαν έναν διακόπτη, με αποτέλεσμα μια μικρή αύξηση θερμοκρασίας: «Θα ρίξουμε μια ματιά και θα σας ενημερώσουμε όταν αρχίσουμε να τους χρησιμοποιούμε, για να δούμε αν αυτό επηρεάζει τη θερμοκρασία». Η Κοχ απάντησε: «ευχαριστώ Μάικ».
«Η θέα είναι καταπληκτική»
«Δεν θέλαμε να σας αφήσουμε να κλείσετε χωρίς να σας πούμε ότι η θέα από το παράθυρο τρία, από ύψος περίπου 38.000 ναυτικών μιλίων, με το μισό της Γης να απλώνεται μπροστά μας, είναι καταπληκτική», είπε από την πλευρά του ο Ριντ Γουάιζμαν, με το κέντρο ελέγχου να απαντά: «χαίρομαι πολύ που το ακούω αυτό Ριντ και είμαι πολύ ευτυχής που έχετε την ευκαιρία να το ζήσετε».
Η Κοχ περιέγραψε τη θέα με λεπτομέρειες: «Ήθελα απλώς να σας περιγράψω την ομορφιά που βλέπουμε. Μπορείτε πραγματικά να διακρίνετε την ακτογραμμή της ηπείρου, μπορείτε να διακρίνετε ποτάμια λόγω της αντανάκλασης του ήλιου, μπορείτε να δείτε ψηλά καταιγιδοφόρα σύννεφα (…) τον Νότιο Πόλο να φωτίζεται. Είναι απλά εκπληκτικό. Είναι εκπληκτικό. Φαίνεστε υπέροχοι».
Το πλήρωμα ολοκλήρωσε ελέγχους συστημάτων, δοκιμές επικοινωνιών και δύο ελιγμούς για να βρεθεί το Orion στη σωστή τροχιά. Στη συνέχεια, επέστρεψαν στον ύπνο τους, με το πρόγραμμά τους να ακολουθεί αυστηρό χρονοδιάγραμμα, για να παραμείνουν ξεκούραστοι και έτοιμοι για κρίσιμες εργασίες. «Καληνύχτα Γη», είπε ο Γουάιζμαν.
189 είδη φαγητού και πάνω από 10 ροφήματα
Καθημερινά, οι αστροναύτες λαμβάνουν τα γεύματά τους, σχεδιασμένα για τη διατήρηση της υγείας και της απόδοσής τους, σύμφωνα με τη NASA. Το μενού περιλαμβάνει 189 διαφορετικά φαγητά, όπως τορτίγιες, σαλάτα μάνγκο, πικάντικα φασολάκια και γκρανόλα με μύρτιλλα, καθώς και πάνω από 10 ροφήματα, από καφέ, έως smoothie μάνγκο-ροδάκινο και πρωινό ρόφημα φράουλας. Κάθε αστροναύτης καταναλώνει δύο από αυτά καθημερινά.
Οι αστροναύτες συμμετείχαν στην επιλογή του μενού, προσαρμόζοντας τις προτιμήσεις τους στις διατροφικές απαιτήσεις της αποστολής και τις δυνατότητες του Orion. Τα τρόφιμα επιλέχθηκαν με γνώμονα την εύκολη αποθήκευση, την προετοιμασία και την κατανάλωση σε μικροβαρύτητα, περιορίζοντας ψίχουλα και απορρίμματα. Φρέσκα τρόφιμα δεν υπάρχουν.
«Στη Σελήνη τις επόμενες δεκαετίες θα δημιουργηθούν βάσεις»
Ο Σπύρος Βασιλάκος, πρόεδρος του Αστεροσκοπείου Αθηνών, σε συνέντευξή του στο ΕΡΤ News χαρακτήρισε την αποστολή ιστορική: «Αρκεί να αναλογιστούμε ότι επανερχόμαστε σε τροχιά Σελήνης μετά το 1972. Συγκεκριμένα η τελευταία αποστολή Apollo 17 έλαβε χώρα στις 17 Δεκεμβρίου 1972, τότε εγώ ήμουν δύο μηνών. Μετά από 54 χρόνια επανερχόμαστε ως ανθρωπότητα σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ανθρωπότητα, αλλά και για τις προοπτικές που ανοίγονται στο μέλλον για την κατάκτηση του διαστήματος».
Σχετικά με την Artemis II, εξήγησε: «Στην επανδρωμένη αποστολή Artemis II είναι να ταξιδέψουν μέχρι τη Σελήνη σε απόσταση 384.000 χιλιομέτρων από τη Γη, να κινηθούν στην αθέατη πλευρά της Σελήνης, να κάνουν διάφορα πειράματα, να μπούμε σε τροχιά δηλαδή να ελέγξουμε πως ο ανθρώπινος οργανισμός μπορεί να αντέξει σε τέτοιο ταξίδι. Το έχουμε πραγματοποιήσει στο παρελθόν, πριν πολλά χρόνια».
Ο ίδιος τόνισε ότι η αποστολή αποτελεί προετοιμασία για την επάνοδο στη Σελήνη: «Η NASA σχεδιάζει -οι αισιόδοξες προβλέψεις λένε μέσα στο 2028- να πατήσει πάλι ο άνθρωπος στην επιφάνεια της Σελήνης με τις επόμενες αποστολές Artemis. Ο στόχος που έχει η NASA και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος είναι ότι στη Σελήνη τις επόμενες δεκαετίες θα δημιουργηθούν βάσεις για να χρησιμοποιηθούν για να εκτοξεύουμε από εκεί διαστημόπλοια για να μελετούμε το βαθύτερο διάστημα, να εκμεταλλευτούμε ορυκτούς πλούτους στη Σελήνη, να δημιουργήσουμε δίκτυα επικοινωνίας μέσα στο διάστημα -αυτό που ονομάζουμε διζωνικό δίκτυο επικοινωνίας και πλανητικό ίντερνετ- και χρειαζόμαστε να έχουμε σταθμούς στη Σελήνη για να επιτύχουμε όλα αυτά τα πράγματα».
Σχολίασε, επίσης, την εξέλιξη της διαστημικής έρευνας μετά τις αποστολές Apollo: «Μετά τις Apollo, οι αποστολές ήταν κοστοβόρες επομένως εγκαταλείφθηκαν σιγά-σιγά. Στράφηκαν σε μη επανδρωμένες αποστολές κυρίως. Τα τελευταία 10-15 χρόνια άρχισε η Σελήνη να μπαίνει στο επιστημονικό ενδιαφέρον και το πώς μπορούμε να εκμεταλλευτούμε τον μοναδικό μας δορυφόρο για να μπορέσουμε να επιτύχουμε διάφορα πράγματα σε σχέση με τις επικοινωνίες, το πλανητικό ίντερνετ».
Όπως εξήγησε ο κ. Βασιλάκος, στο Αστεροσκοπείο Αθηνών, η παρακολούθηση της Σελήνης γίνεται για την καταγραφή πτώσεων μικρών αστεροειδών και μετεωριτών: «Έχουμε συνεργασία με τον ESA και έχουμε ως αποστολή με το τηλεσκόπιο που έχουμε στο Κρυονέρι να παρατηρούμε την επιφάνεια της Σελήνης για πτώσεις μικρών αστεροειδών, μικρών μετεωριτών που πέφτουν στην επιφάνεια, γιατί δεν έχει ατμόσφαιρα να προστατεύει την επιφάνεια όπως η Γη. Συνεπώς όλα τα διαστημικά αντικείμενα πέφτουν στην επιφάνεια της Σελήνης. Άρα ενδιαφέρει τους διαστημικούς οργανισμούς να ξέρουν τη συχνότητα που πέφτουν αυτά τα αντικείμενα, τα οποία στο μέλλον και όταν δημιουργηθούν οι βάσεις, μπορεί να είναι επικίνδυνα. Τροφοδοτούμε με στοιχεία τον ESA που παρατηρεί τις περιοχές στη Σελήνη και εκπονεί τις πολιτικές που πρέπει να αναπτυχθούν οι μελλοντικές βάσεις».
«Όσον αφορά τη NASA, τα τελευταία τρία με τέσσερα χρόνια, μετά από σκληρή δουλειά, καταφέραμε τον περυσινό Ιούλιο να επιτύχουμε τη βαθύτερη ευρυζωνική ζεύξη που έχει γίνει ποτέ μέσα στο διάστημα, στέλνοντας λέιζερ-οπτική ακτινοβολία από τα τηλεσκόπιά μας στο Κρυονέρι και του Αστεροσκοπείου Χελμού πάνω από τα Καλάβρυτα, όπου εδράζεται το τηλεσκόπιο Αρίσταρχος. Επικοινωνήσαμε με το διαστημόπλοιο της NASA που βρίσκεται κοντά στον Άρη σε απόσταση 300 εκατομμυρίων χιλιομέτρων. Αυτό εντάσσεται στην ευρύτερη αρχιτεκτονική διότι για να μπορέσεις να πας στον νέο τρόπο επικοινωνιών –οι μελλοντικές διαστημικές αποστολές πώς θα επικοινωνούν μεταξύ τους, πώς θα αναπτυχθεί το πλανητικό ίντερνετ– χρειάζεται να μεταβείς από τον παραδοσιακό τρόπο επικοινωνιών στον νέο τρόπο που χρησιμοποιεί το λέιζερ και την κβαντική φυσική. Και σε αυτό εμείς δείξαμε το καλοκαίρι ότι μπορούμε να κάνουμε τέτοιου είδους επικοινωνίες, ακόμα και στο επίπεδο των μελλοντικών αποστολών. Ενδεικτικά αναφέρω ότι το Artemis έχει υποδομή για να επικοινωνεί μέσω λέιζερ με τη Γη. Και αυτό θα γίνει στο μέλλον χτίζοντας σιγά-σιγά το πλανητικό ίντερνετ», ανέφερε ακόμη ο κ. Βασιλάκος.
