Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στις ηλεκτρονικές αγορές από δημοφιλείς κινεζικές πλατφόρμες, όπως οι Temu, Shein και AliExpress, μετά την εφαρμογή, από την 1η Ιουλίου, του νέου πανευρωπαϊκού μέτρου που προβλέπει επιβάρυνση τριών ευρώ ανά δέμα.
Ο φοροτεχνικός Στέλιος Νομικός εξηγεί, μιλώντας στο MEGA, ότι το μέτρο θεσπίστηκε ως απάντηση στον τεράστιο όγκο εισαγωγών, ο οποίος το 2025 έφτασε περίπου τα έξι δισεκατομμύρια πακέτα, καθιστώντας πρακτικά αδύνατο τον αποτελεσματικό φυσικό έλεγχο από τις τελωνειακές αρχές.
Όπως επισημαίνει ο κ. Νομικός, πρόκειται για μια ευρωπαϊκή πρωτοβουλία που θέτει τη χρέωση των 3 ευρώ σε κάθε ηλεκτρονική αγορά από την Κίνα, η οποία αφορά κυρίως είδη πρώτης ανάγκης. Ο ίδιος σημειώνει ότι είναι ακόμη νωρίς για να υπάρχουν σαφή στατιστικά στοιχεία σχετικά με την αποτελεσματικότητά του μέτρου, καθώς πολλές παραγγελίες του Ιουνίου κοστολογήθηκαν και παραδόθηκαν μέσα στον Ιούλιο, επιβαρυνόμενες εκ των υστέρων.
Παράλληλα, παρατηρεί ότι οι καταναλωτές αλλάζουν ήδη συνήθειες, καθώς παραγγέλνουν πλέον λιγότερα μεμονωμένα πακέτα για να αποφύγουν τη χρέωση των 3 ευρώ, επιλέγοντας να βάζουν περισσότερα προϊόντα σε κάθε αποστολή. Η επιβάρυνση αυτή αφορά κάθε δέμα που φτάνει από την Κίνα σε ευρωπαϊκό έδαφος και περνάει από τελωνείο, μαζί με τους προβλεπόμενους δασμούς, τα τέλη και τον ΦΠΑ.
Παρότι είναι ακόμη νωρίς για ασφαλή συμπεράσματα, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν μια αλλαγή στη συμπεριφορά των καταναλωτών. Οι αγοραστές φαίνεται να περιορίζουν τον αριθμό των ξεχωριστών παραγγελιών και να προτιμούν μεγαλύτερες αγορές ανά δέμα, ώστε να περιορίσουν τις πολλαπλές επιβαρύνσεις.
Πώς αντιδρούν οι κινεζικές πλατφόρμες
Την ίδια ώρα, οι μεγάλες κινεζικές πλατφόρμες προσαρμόζονται ταχύτατα στα νέα δεδομένα, επενδύοντας στη δημιουργία μεγάλων αποθηκών και υποδομών logistics εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με αυτόν τον τρόπο, οι εταιρείες μπορούν να παρακάμπτουν την επιβάρυνση, καθώς οι αποστολές από ευρωπαϊκές αποθήκες μετατρέπονται σε ενδοκοινοτικές συναλλαγές.
Παράλληλα, επιχειρούν να απορροφήσουν μέρος του κόστους μέσω εκπτώσεων και δωρεάν μεταφορικών.
Σχετικά με τους λόγους εφαρμογής του μέτρου, ο κ. Νομικός υπογραμμίζει ότι το 2025 διακινήθηκαν περίπου 6 δισεκατομμύρια πακέτα, τα οποία κάλυπταν το 97% του καθημερινού φόρτου των τελωνείων, αντιστοιχώντας μόλις στο 2% της συνολικής χρηματικής αξίας των εισαγωγών. Αυτή η υπερφόρτωση καθιστούσε αδύνατο για τα τελωνεία να διενεργήσουν φυσικούς ελέγχους, προκειμένου να διαπιστώσουν αν τα εμπορεύματα ήταν νόμιμα ή αν περιείχαν επικίνδυνες και απαγορευμένες ουσίες.
Παράλληλα, ο φοροτεχνικός εξηγεί ότι κολοσσοί όπως η Shein προσαρμόζονται ήδη στη νέα πραγματικότητα, δημιουργώντας τεράστιες αποθήκες logistics εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης —σε χώρες όπως η Γερμανία, η Πολωνία και η Ισπανία. Με αυτόν τον τρόπο, μεταφέρουν εμπορεύματα σε ποσότητες χονδρικής (όπως για παράδειγμα 10.000 θήκες κινητών μαζί) και καταβάλλουν τη χρέωση των 3 ευρώ μία φορά για όλη τη μαζική αποστολή, αντί να επιβαρύνεται το κάθε τεμάχιο ξεχωριστά στον τελικό καταναλωτή.
Η δυνατότητα των μεγάλων διεθνών πλατφορμών να μειώνουν το κόστος και να προσαρμόζονται γρήγορα στους νέους κανόνες εντείνει τον ανταγωνισμό, δημιουργώντας εύλογους προβληματισμούς για τη βιωσιμότητα των ελληνικών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στο ηλεκτρονικό εμπόριο.
